Maciej Podgórski

radca prawny

Kancelarię prawną prowadzę w Krakowie. Oferuję kompleksową i profesjonalną obsługę prawną w zakresie prawa cywilnego, prawa gospodarczego, prawa spółek, prawa administracyjnego, prawa ochrony dóbr osobistych, z uwzględnieniem prawa chińskiego.
[Więcej >>>]

Skontaktuj się

Inwestycje na Nowym Jedwabnym Szlaku

Maciej Podgórski26 lipca 2018Komentarze (0)

Chiński Jedwabny Szlak to także pas transmisyjny chińskich inwestycji. Wielu mówi o tym że „Chiny wykupują Europę”. Na pewno jest w tym nieco prawdy. Z drugiej strony Unia Europejska ma dość otwarty system prawny, który sprzyja inwestycjom. Jednak światowy trend odwrotu od globalizacji na rzecz protekcjonizmu dotarł i do Brukseli….

Inwestycje na Jedwabnym Szlaku a UE

Komisja Europejska przedstawiła jakiś czas temu nową propozycję w sprawie monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Europie, co w zamierzeniu eurokratów ma pomóc chronić w UE „strategiczne” przedsiębiorstwa czy infrastrukturę przed przejęciami.

Ochronie mogą zostać objęte zwłaszcza niektóre europejskie porty czy sieci energetyczne. Leżące na terenie jednego państwa członkowskiego UE mogą mieć one strategiczne znaczenie nawet dla całej UE. Głośną sprawą było jak wiadomo kilka lat temu przejęcie przez chińskiego potentata w spedycji morskiej  – firmę COSCO większości udziałów w greckim porcie Pireus.

UE planuje wprowadzić monitorowanie bezpośrednich inwestycji zagranicznych przez państwa członkowskie ze względów bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zawierają one zobowiązanie do utrzymywania przejrzystości, zasadę równego traktowania inwestycji zagranicznych różnego pochodzenia oraz zobowiązanie do zapewnienia odpowiednich możliwości dochodzenia roszczeń.

Kiedy konkretna inwestycja zagraniczna w jednym lub kilku państwach członkowskich UE może mieć wpływ na bezpieczeństwo lub porządek publiczny w innym państwie członkowskim, uruchomiony ma zostać mechanizm współpracy między państwami członkowskimi i Komisją Europejską.

Obecnie  Austria, Dania, Finlandia, Francja, Hiszpania, Litwa, Łotwa, Niemcy, Polska, Portugalia, Włochy i Wielka Brytania posiadają już wdrożone ustawodawstwo i procedury w zakresie kontroli w omawianym zakresie. UE nie będzie jednak miała prawa weta odnośnie konkretnej inwestycji, a ostateczna decyzja będzie należeć do danego państwa członkowskiego. W projekcie chodzić będzie zwłaszcza o projekty i programy w obszarze badań (Horyzont 2020), przestrzeni kosmicznej (Galileo), transportu (Transeuropejska sieć transportowa, TEN-T), energii (TEN-E) i telekomunikacji.

Inwestycje na Jedwabnym Szlaku: Prawo w Polsce

W Polsce omawiana kwestia została uregulowana w ustawie  z dnia 24 lipca 2015 r. o kontroli niektórych inwestycji (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 980) ustanawiającej kontrolę nad spółkami uznawanymi za strategiczne.

Regulacja została ustanowiona ze względu na ważny interes publiczny  –  ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego w sektorach gospodarki uznanych za strategiczne (art. 4 ust. 1 – np. wytwarzanie energii elektrycznej, produkcja benzyn silnikowych lub oleju napędowego, wytwarzanie materiałów wybuchowych, broni i amunicji oraz wyrobów i technologii o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym i obrót nimi).

Wspomniany ważny interes publiczny został doprecyzowany w art. 11 ww. ustawy, określającym przesłanki zgłoszenia sprzeciwu wobec nabycia udziałów albo akcji lub praw z udziałów, albo akcji, albo objęcia udziałów albo akcji spółki będącej podmiotem podlegającym ochronie.

Na podstawie tego przepisu ingerencja w swobodę umów i wolność działalności gospodarczej następuje ze względu na zapewnienie realizacji obowiązków w zakresie obrony niepodległości i nienaruszalności terytorium Rzeczypospolitej, zapewnienia wolności i praw jednostki, bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony środowiska, zapobieżenia działaniom albo zjawiskom społecznym lub politycznym uniemożliwiającym bądź utrudniającym wykonywanie zobowiązań międzynarodowych o charakterze militarnym, zapobieżenia działaniom albo zjawiskom społecznym lub politycznym, które mogą zakłócić stosunki zagraniczne Rzeczypospolitej oraz zapewnienia porządku publicznego albo bezpieczeństwa Rzeczypospolitej, jak również pokrycia niezbędnych dla ludności potrzeb w celu ochrony zdrowia i życia.

W ustawie oczywiście uwzględniono członkostwo Polski w UE oraz wiążące nasz kraj umowy międzynarodowe oraz umowy, którymi związała się Unia Europejska i które są stosowane wobec Polski, jak również prawo organizacji międzynarodowych, których członkiem jest Rzeczpospolita Polska – jak przepisy prawne Światowej Organizacji Handlu (ang. World Trade Organization – WTO) i Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (ang. Organisation for Economic Co-operation and Development – OECD).

Przepisy wzmiankowanej ustawy będą mieć  zastosowanie wyłącznie w sytuacji ich niesprzeczności z wiążącymi Polskę przepisami umów bilateralnych międzynarodowych a dotyczących wzajemnej ochrony inwestycji. Chodzi oczywiście o wiążące Polskę dwustronne umowy w zakresie popierania i ochrony inwestycji (ang. bilateral investment treaty – BIT) – w tym m. in. Umowę między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Chińskiej Republiki Ludowej w sprawie wzajemnego popierania i ochrony inwestycji, sporządzona w Pekinie dnia 7 czerwca 1988 r. (Dz. U. z 1989 r. Nr 13, poz. 67) – o której już w tym blogu pisałem.

Inwestycje na Jedwabnym Szlaku: jak to wygląda z drugiej strony  – w ChRL ?

Wbrew pozorom chiński rynek jest dość zamknięty i dopiero niedawno pojawiły się głosy o konieczności większego otwarcia na świat.

W dniu 28 czerwca 2018 r. chińska Narodowa Komisja ds. Rozwoju i Reform (ang. NDRC) oraz Ministerstwo Gospodarki (MOFCOM) ChRL wydały dokument określany jako „Specjalne środki administracyjne dotyczące wejścia zagranicznych inwestycji” (tzw. lista negatywna) na terenie Chin kontynentalnych. Dokument wejdzie w życie 28 lipca 2018 r.

Jednocześnie zostaną unieważnione (stracą moc) dotychczas obowiązujące przepisy w zakresie katalogu branż otwartych dla inwestycji zagranicznych (ostatnio opublikowane 2017). Oznacza to że spełniony zostanie postulat całej rzeszy zagranicznych inwestorów, którzy od dawna domagali się większego otwarcia ryku chińskiego na zagraniczne inwestycje oraz jasnego sprecyzowania branż w których wolno im inwestować, a w których jest to zakazane bądź obwarowane restrykcjami.

Lista negatywna 2018, składająca się z 48 artykułów, rozszerza dostęp do rynku w zakresie finansów, transportu, handlu, usług, produkcji, infrastruktury, energii, zasobów i rolnictwa. Dokument tworzy również mapę drogową i harmonogramu otwierania do tej pory zamkniętego dla zagranicznych inwestorów chińskiego sektora motoryzacyjnego i finansowego oraz przewiduje okresy karencji dla niektórych sektorów, aby proces otwierania branż stał się bardziej przewidywalny.

Chiński rząd twierdzi, że nowa lista negatywna radykalnie rozszerzyła dostęp do rynku. Jednakże eksperci scharakteryzowali te środki jako niewielki krok choć w dobrym kierunku to jednak nie będący w stanie zmienić krytycznej wizji chińskich praktyk rynkowych.

Sektory, które Chińczycy zdecydowały się otworzyć, dzielą się na dwie zasadnicze kategorie: te, które od dawna obiecywali otworzyć ze względu na ogólną potrzebę większych inwestycji (np. finanse, motoryzacja) oraz te, w których państwowe monopole (tzw. ang. SOEs – State Owned Enterprises) są tak potężne, że zagraniczne firmy nie będą w stanie z nimi konkurować (np. sieci energetyczne, koleje). Niemniej jednak, wielkie ponadnarodowe korporacje -szczególnie w sektorze finansowym i motoryzacyjnym, prawdopodobnie skorzystają z tego ułatwienia.

W sektorze finansowym Chiny zniosą wymogi co do posiadania kapitału własnego w odniesieniu do inwestycji zagranicznych w bankowość, a także złagodzą ograniczenia dla inwestora zagranicznego co do 51% udziałów dla  firm oferujących papiery wartościowe, spółek zarządzających funduszami, spółek futures i towarzystw ubezpieczeń na życie. Do 2021 r. Chiny obiecały anulować wszystkie limity co do  kapitału zagranicznego w sektorze finansowym.

W sektorze infrastruktury anuluje się ograniczenia co do wysokości udziału kapitału zagranicznego w głównych podmiotach kolejowych i sieciach energetycznych.

W sektorze motoryzacyjnym Chiny zniosą limity dla kapitału zagranicznego w spółkach specjalizujących się w pojazdach specjalnego przeznaczenia oraz dla producentów pojazdów elektrycznych, a w 2020 r. zniosą ograniczenia dotyczące producentów pojazdów użytkowych. Z kolei do 2022 r. usunięte zostaną limity kapitału zagranicznego dla producentów samochodów osobowych, a także ograniczenie stanowiące, że jeden inwestor zagraniczny może uczestniczyć maksymalnie w dwóch przedsięwzięciach joint-venture w Chinach.

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Kancelaria Radcy Prawnego Maciej Podgórski Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

Administratorem danych osobowych jest Kancelaria Radcy Prawnego Maciej Podgórski z siedzibą w Krakowie.

Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem kancelaria@podgorski-radca.pl.

Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: